Essay Mabel: Als de dood aan je deur klopt

• Auteur: Mabel van den Dungen
• Geschreven op: 01-07-2010
• Reacties: 1
• Waardering: 2,6 Sterren
• Tags:
  • Mabel van den Dungen
  • dood
  • vergeven
  • liefde
  • essay

Mijn vader ligt op sterven. Althans dat zegt hij als ik hem aan de telefoon heb. “De kanker zit door mijn hele lichaam. Ze hebben mij al opgeven.”
Ik ben even stil. Ik heb hem maanden niet gesproken. Mijn vader en ik dansen al jaren en wellicht al vele levens een kosmische dans van macht en onmacht.
Ik wil hem niet vergeven omdat hij niet zijn excuses aan wilt bieden voor dat wat er allemaal fout is gegaan. En hij wil van mij hardop de bevestiging dat ik ondanks dat toch van hem houd. En zo onthouden we elkaar beiden, waar we zo intens naar hunkeren.
Ik hoor mijzelf zeggen. “Wat naar voor je.” Maar ik voel dat mijn hart op slot zit. Na een litanie waar de ene teleurstelling zich op de andere heeft gestapeld, heb ik inmiddels zoveel muren tussen ons ingezet, dat ik hem niet meer horen kan. Laat staan voelen.
“Je, moet maar langskomen voordat het te laat is”, zegt hij eerder boos dan uitnodigend. Ik ben weer vier en hij ergens achter in de dertig. Het volgende moment zit ik voor mij uit te staren en schrik op van de gesprekstoon.
En dan zie ik het opeens. Hoe kan ik mijzelf boeddhist noemen, boeddha’s wijsheid toejuichen en mijn eigen bloed niet willen vergeven? Wel braaf twee maal per dag voor wereldvrede chanten, maar in mijn eigen achtertuin oorlog voeren. Ik mediteer nog harder, ik chant mijn Nam Myoho Renge Kyo nog vuriger, ik aanschouw en ga diep naar binnen. Wat overblijft is een rol die ik van mij af kan leggen als een slang zijn huid.

Nyo-shul Khenpo schreef: ‘In wezen is alles illusoir en voorbijgaand. Met een dualistische waarneming beschouwen wij lijden als geluk. Zoals zij die honing van een scheermes likken. Hoe meelijkwekkend zijn degenen die zich vastklampen aan een concrete werkelijkheid: richt je aandacht naar binnen, mijn hartsvrienden.’



Er gaan een paar dagen overheen. Ik krijg een sms van mijn broer, dat mijn vader klaagt, dat vreemden alles voor hem doen en zijn familie niets. Terwijl mijn broer elke dag in het ziekenhuis is. Ik geef hem de raad, die ik zelf zou moeten opvolgen. ‘Jij bent een goede zoon. Hij weet niet wat liefde is, omdat hij het nooit heeft gekregen. Het enige wat telt, is dat jij hem die wel geeft.’ Na zo veel schijnwijsheid op veilige afstand, besluit ik om vandaag zelf naar hem toe te gaan en hem te geven waar ik zelf zo intens naar verlang; vergeving. Ik weet dat hij dat niet kan, dus ik zal dat in stilte ook voor hem doen. Ik weet niet of het zijn lijden of zijn dood zal verzachten, maar ik hoop het wel. Ik hoop dat hij op onbewust niveau kan voelen dat het straffen en belonen, door het geven en onthouden van liefde eindelijk mag stoppen. Dat we hier niet oneindig meer door hoeven gaan. Dat slechts een van ons een hand hoeft uit te steken. Dat er werelden tussen ons in liggen en tegelijk vlak naast elkaar staan.
Ik kijk en voel of dit besluit uit mijn ego of een sociaal correct stuk vanuit mijzelf komt. Iets in de trant van ‘ik ben de wijze dochter, die haar onnozele onbewuste vader zal vergeven’ of ‘gun die man, een rustige dood en zeg gewoon wat -ie horen wil’. Gelukkig is beiden niet het geval. Het is een diepe wens om deze kille strijd voor eens en voor altijd te staken. Ik kan niet meer leven met zoveel diep weggestopte pijn en woede in mijn hart.
Ons gezin was vroeger verdeeld in twee kampen. Ik was voor mijn moeder en mijn broer was voor mijn vader. Mijn moeder is na een leven van ontberingen tot de conclusie gekomen ‘oog om oog, tand om tand’, dus daar hoef ik gezien de bestaande problematiek tussen haar en mijn vader ook geen wijze woorden te verwachten.
Gelukkig is daar nog altijd nog Shakespeare bij het ontbreken van eigen grootsheid of die uit de familiekring:

Genade heeft niets uit te staan met dwang
Zij daalt als zachte regen uit de hemel
Neer op de korst van de aarde. Dubbel is
Haar zegen: Wie haar schenkt en wie haar krijgt.

Het is 18.53 uur. Het bezoekuur loopt om 20 uur af. Ik spring snel op mijn roze scooter richting het ziekenhuis. Het is tijd om van dit gif een medicijn te maken, om ons te bevrijden van dit nutteloze karmisch lijden. Ik zal de kinderlijke loyaliteit naar mijn moeder toe, transformeren in een liefde die waardevoller is voor iedereen.

Ik schrik als ik zijn dunne, uitgemergelde witte lichaam zie. Het licht is al uit zijn ogen. Ik haal diep adem en pak zijn hand. Hij kijkt mij niet aan en fluistert ‘Wat doe je hier, je hebt je hele leven een hekel aan mij gehad?!’.
En vanuit een plek die zo zacht is, dat ik niet eens meer wist dat die zich in mij schuil hield zeg ik: ‘Ik hoop dat je mij kunt vergeven voor alle keren dat ik je mijn liefde onthouden hebt. Dat ik afwees. Dat ik je verbaal krenkte. Dat ik je genegeerd hebt en binnensmonds vervloekt.’
Het blijft heel lang stil. Ik ben blij dat ik het hebt gezegd. Ook al zegt hij niets terug.
Maar dan komen ook zijn woorden, zijn tranen, zijn angsten, zijn onvermogen en  spijt van beiden kanten. Zo puur en eerlijk dat er onmogelijk nog ruimte is voor verwijten, rancune of verongelijktheid. Na twee uur, krijgt hij zijn morfine voor de nacht en nemen we afscheid.
‘Kom je nu elke dag?’, vraagt hij zonder mij aan te kijken.
‘Ja, pap. Beloofd.’
Als ik al bijna van de zaal af ben, vraagt hij met een breekbare stem, die ik wonderlijk genoeg glashelder kan horen ‘Heb je er een goed gevoel over lieveling?’.
‘Heel goed pap’, zeg ik terwijl ik nu wel mijn tranen probeer op te houden.
‘Gelukkig. Ik ook schat. Tot morgen.’

Social media