Nieuwe Rubriek: Guan op pad

Guan Her Ng

• Geschreven op: 21-01-2010
• Reacties: 0
• Waardering: 2,8 Sterren
• Tags:
  • Guan op pad
  • He Hua
  • hebzucht
  • vrijgevigheid

Guan gaat elke zes weken voor Bodhitv op pad, op zoek naar interessante (boeddhistische) evenementen en plekken. Hij bijt de spits af van zijn rubriek met zijn 'eigen' Sinterklaasfeest!

Sinterklaas ontmoet boeddha

Fotografie: Chi Ming Cheung

Een ontmoeting tussen oost en west... Met de duizenden verschillen en enkele overeenkomsten kwamen deze tegenpolen bij elkaar toen we Sinterklaas dit jaar naar de Chinese boeddhistsche He Hua Tempel in Amsterdam haalden. Sinterklaas en Boeddha zijn zowel verschillend als gelijk; hun principes brachten hen afgelopen vijf december bij elkaar op de Amsterdamse Zeedijk.

Het is een echte vijf december. Met elke adem die ik uitblaas lijk ik wel een kolenfabriek. Langzaam wandel ik over de Zeedijk, langs de authentieke Oud-Amsterdamse panden. De oude kroegen in deze buurt associeer ik altijd met mijn overbuurman die me wel eens naar de basisschool bracht. ‘Goede morgen opa en oma’, zei ik dan. Mijn moeder wilde graag dat ik met Nederlanders omging, omdat ik hierdoor mijn Nederlands kon verbeteren. Mijn overbuurman is helaas overleden en wij zijn inmiddels al twee keer verhuisd. Ik zag hem echt als de Nederlandse opa die altijd in zo’n kroeg te vinden was.
Terug op de Wallen: de kroegen zijn veranderd in hippe bars en de Chinezen hebben ook ontdekt dat de traditionele uitstraling niet meer past in de vernieuwde Zeedijk. Meneer Cohen heeft de boel aardig opgeschoond. Ik kan me nog herinneren dat mijn moeder altijd bezorgd was omdat ik hier ‘s avonds nog zou zijn. Tegenwoordig zie ik niet eens meer zwervers rondlopen. Langzaam verandert de Zeedijk in een echte Chinatown, met gegrilde kippen en (Peking)eenden voor de ramen.
Op de kruising naar een volgend gedeelte van de straat zie ik in de verte de goudoranje daken van He Hua pronken. Het zonlicht valt rustig op het gebouw. En dan doemt rechts van mij plotseling een oude bekende op. Ik zie eerst zijn hoge rode mijter met goudkleurig kruis, dan zijn sneeuwwitte baard en lange gewaad. Een herinnering uit mijn jeugd smelt samen met een gelijkenis aan Gandalf. Ik stap naar de beste man toe en geef hem een hand. ’Sinterklaas, wat brengt u nou naar Chinatown?’. Sinterklaas, die gespeeld wordt door een aanzienlijk jongere man van Aziatische afkomst, antwoordt met ingetogen stem in keurig Nederlands: ‘Ik ben op zoek naar de He Hua tempel’.

De Drie Poorten
Ik loop met de goedheiligman mee richting de Nieuwmarkt en om de zoveel meter moet de stoet stoppen om foto’s te laten maken met kinderen en met name ook toeristen. Zwarte Piet deeldt snoepgoed uit aan de voorbijgangers en rent soms als een soort clown de Nieuwmarkt op en neer. Naast deze twee bekende ‘Nederlandse’ gezichten loopt er een boeddhistische non van Aziatische komaf mee. De stoet loopt verder de Zeedijk in, waar de tempeldaken in de verte te zien zijn. Aangekomen bij ingang krijgt de Sint een uitleg over de poorten die die ingang vormen.
Het getal 3 komt vaker voor in het Boeddhisme. De Drie Juwelen (Boeddha, Dharma en Sangha), de Drie Zegels (vergankelijkheid, zelfloosheid en nirvana) en de Drie Giffen (hebzucht, haat en onwetendheid). Het belangrijkst zijn de Drie Juistheden (verricht juiste daden, gebruik juiste woorden en heb een juiste geest). Deze drie juistheden wijzen respectievelijk op lichaam, spraak en geest. De drie elementen die actie oftewel ‘karma’ creëeren.

De vier giften
Vanzelfsprekend hadden mensen zich van tevoren afgevraagd of het combineren van Sinterklaas en Boeddhisme wel mogelijk zou zijn. De Nederlandse leden van de tempel die ik ondervroeg over deze culturele ‘clash’ vonden het zeker kunnen. ‘Het Boeddhisme kan allerlei culturen accepteren en het heeft nooit gezegd dat je je eigen tradities moet verwerpen’, zei Carla bijvoorbeeld. Er is verder wel degelijk een zekere overeenkomst tussen het Boeddhisme en de viering van Sinterklaas. Vrijgevigheid mist in elk geval niet...
‘Ik ben een goede vriend van meester Hsing Yun’, zegt Sinterklaas eenmaal in de Guan Yin Shrine gezeten, tijdens zijn speech over de vier giften, het motto van meester Hsing Yun in het humanistisch boeddhisme. Meester Hsing Yun kwam met dit motto om het uitgangspunt van de leden van de BLIA (Buddha’s Light International Association) helder te maken. In het Boeddhisme is vrijgevigheid een beoefening. De goedheiligman geeft aan dat iedereen dit zou kunnen doen. Hij spoort ouders aan om de vier giften mee te nemen in de opvoeding van hun kinderen:

•    Geef de ander vertrouwen
•    Geef de ander vreugde
•    Geef de ander hoop
•    Geef de ander comfort

In de tempel wordt er een Sinterklaas Quiz gehouden met vragen over de Sinterklaasviering en de deelnemertjes krijgen een chocoladeletter uitgaande naar huis. In de andere hoek wordt er druk geknutseld. Iedereen krijgt namelijk een zelfgemaakte Zwarte Pietmuts. Ik doe mijn petje af voor de Chinezen. Ze pakken Sinterklaas best serieus aan. De eerste generatie Chinezen was zeer teruggetrokken en sprak nauwelijks Nederlands. Hun kinderen kregen een Nederlandse opvoeding en het is juist deze groep jongeren die zich inzet om een brug te bouwen tussen hun ouders en de Nederlandse gemeenschap. Met behulp van traditionele activiteiten, zoals Sinterklaas, lukt het hen aardig.

Sinterklaas en hebzucht
Naast al het positieve zijn er critici die vinden dat Sinterklaas helemaal niet thuishoort in het boeddhisme, omdat de viering de hebzucht van kinderen zou doen groeien. Het maken van een verlanglijstje en deze in een schoen te zetten, zegt al genoeg over materialistische behoeftes van een kind (al staat hier wel tegenover dat het kind het afgelopen jaar gehoorzaam en lief geweest is).
Ik begrijp heel goed dat het ritueel schoentje zetten het kinderlijke ego stimuleert. Maar zelf weet ik dat ik, naarmate ik ouder werd, steeds meer ging beseffen dat Sinterklaas ook betekent dat je iets geeft. Mijn eerste surprise was een groot geel stuk snoep gemaakt van papier-maché. Ik weet dat ik met moeite een gedicht had geschreven. Zelfs toen de surprise af was, was ik bang dat degene die het zou ontvangen het geen mooi cadeau zou vinden. Het daadwerkelijk maken van een cadeau was erg leuk en leerzaam. Hierdoor werd Sinterklaas plotseling een sociaal gebeuren. Zelfs als volwassenen gaan veel mensen nog steeds een avond bij elkaar zitten om cadeaus uit te wisselen. In een zekere zin is dat materialistisch, maar ook wel heel gezellig.

Op vertrouwen, hoop en vreugde!

Stuur dit artikel door