Je goeroe rommelt maar wat aan

• Auteur: Luc Carrière
• Geschreven op: 15-10-2009
• Reacties: 2
• Waardering: 2,9 Sterren
• Tags:
  • zen
  • Brad Warner
  • Luc Carrière

Wat is een goeroe, een lama, een acharya, een dharmacharya, een rinpoche, een roshi, een sensei, een boeddhistisch leraar? Niet een heilig boontje zegt Brad Warner. Niet een ‘hoger geëvolueerd wezen’ dat alle menselijke aandriften voorbij is. Boeddhistische leraren prutsen, ploeteren, proberen en falen aan één stuk door. Zenleraar Brad Warner laat dat zien met een blik in zijn eigen leven.

Brad Warner vertelt in zijn nieuwe boek ‘Zen wrapped in karma dipped in chocolate’ openhartig en vol ironie over zijn belevenissen in 2007. Het was een rampjaar voor hem. Zijn moeder overleed, hij scheidde van zijn vrouw, hij verloor zijn droombaan en hij brak zijn boeddhistische voorschriften: hij werd zo stoned en dronken dat hij er ziek van werd en ging vreemd (OK zijn huwelijk stelde toch al niks meer voor).

Brad Warner (1964) is punker en speelt bas in de hardcore-band Zero Defex. Punk is hij ook in de dharma, hij schopt tegen schenen aan, scheldt, accepteert niets voor zoete koek en heeft niks met heilige boontjes zoals de Dalai Lama. Dit is zijn derde boek, eerder verschenen van zijn hand ‘Hardcore Zen: punk rock, monster movies & the Truth about reality’ en ‘Sit down and shut up: punk rock commentaries on Buddha, God, Truth, sex, death, and Dogen's Treasury of the right dharma eye’. De titels zeggen genoeg. Hij blogt op de softporno-site SuicideGirls.

Warner heeft een duidelijk doel met dit boek. Hij wil met ons delen dat hij het ook allemaal niet weet en niet in de hand heeft. Hij denkt namelijk dat alle spirituele leraren maar wat proberen en dat hun leerlingen dat moeten weten. ‘Because of my books I found myself becoming the very thing I had always hated – a religious authority figure, a spiritual celebrity, a famous Zen master. People began to expect me – of all people – to be the thing they envisioned a Buddhist master ought to be. But let me clue you in on a little secret, friends and neighbours. Not only am I not that thing, but no one is. No one. Not even what’s-His-face whose smiling mug graces the cover of every other issue of the big Buddhist rags by the checkout counter in your local new age bookshop.’

Vaak erkennen we niet dat onze leraren gewoon mensen zijn, omdat we het erg prettig vinden om geleid te worden door een hoger wezen in plaats van zelf uit te zoeken wat goed is om te doen. Dit heeft echter nare consequenties. We verlagen onszelf tot discipelschap en we eisen dat onze leraren probleemloos door het leven zweven. Dat doen ze natuurlijk niet, maar zo willen we hen zien. Veel leraren willen hun kwetsbare kant daarom niet vrijgeven en doen alsof ze hartstikke heilig zijn.

‘Ze onderdrukken een deel van zichzelf’, zegt Warner, ‘raken daarvan gefrustreerd en uit die frustratie komen al de schandalen voort die etteren in de westers-boeddhistische traditie. Als de leraar zich misdraagt zijn de leerlingen altijd medeplichtig.’ Er ettert dan ook nogal wat, ook al bleef een officiële aanklacht of vervolging tot nu toe uit. Een aantal in opspraak geraakte leraren zijn: Chögyam Trungpa, Sueng Sahn, Tharthang Tulku, Richard Baker Roshi (de opvolger van Shunryu Suzuki), Sogyal Rinpoche en Lama Ole Nydahl.

Onegai
In korte episoden verhaalt Warner over zijn wilde belevenissen. Zo schrijft hij over het onmogelijke bestuur van zijn werkgever Nakano Productions. Warner zou voor hen Japanse monster movies (zoals ‘Godzilla’) op de Amerikaanse markt brengen maar al zijn goede plannen worden om onduidelijke redenen getorpedeerd. Uiteindelijk wordt het bedrijf zelfs verkocht en blijft Warner werkloos achter.

In zijn eerdere boeken schreef Warner liefhebbend over zijn vrouw Yuka, maar die tijden zijn voorbij. Ze slapen apart, praten niet meer en Yuka heeft een minnaar. Warner zelf kijkt ook verder dan zijn huwelijk lang is. Scharrel Shizuko hijgt onegai (Japans voor alsjeblieft) in zijn nek en hij breekt alle mogelijke seksuele verboden met zijn student Leilani in de hut waar eerder zenleraar Baker Roshi zijn studenten intiem ‘les gaf’.

Ook ziet Warner zijn moeder en zijn grootmoeder sterven, wat een grote indruk op hem maakt. Al deze dramatische ervaringen hebben een verhardende uitwerking op hem. Hij besluit een klootzak te worden. Dat past goed binnen het boeddhisme, vindt hij: ‘These days in America, Zen stuff always gets all caught up in religious ideas of righteousness and holy-ocity. Fuck that shit. Buddha didn’t want to find something holy; he just wanted a life that wasn’t a fucking drag all the time.’ Het past hierbij om, als het nodig is, goed de waarheid te zeggen. Bijvoorbeeld over de gevierde zenleraar Genpo Roshi: Warner verwijt hem geldzucht en het verkopen van nep-boeddhisme.  

Speelbal
Brad Warner weet goed aannemelijk te maken dat hij maar wat probeert. Natuurlijk, hij praktiseert serieus zenmeditatie en komt met mystieke bespiegelingen, maar hij blijkt een speelbal van de dommige bazen van het bedrijf waar hij werkt, van de grillen van zijn geliefden en vaak van zijn gemoed. Dit is een heel ander beeld van de leraar dan het beeld dat zenleraar Thich Nhat Hanh schetst. Deze schrijft: ‘Voor een dharmacharya (boeddhistische leraar) wordt iedere stap en iedere ademhaling een dharmarede. Dharmacharya’s onderwijzen niet alleen met woorden, maar ook door de manier hoe ze hun dagelijks leven leven, hoe ze met harmonie en liefde spreken en hoe ze met bewuste aandacht lopen.’

Volgens Brad Warner kan dit ideaal gefrustreerde types opleveren, omdat het van de leraren eist dat ze zich beter voordoen dan ze eigenlijk zijn. Hoe zit het eigenlijk met Thich Nhat Hanh? Is dat ook zo’n prutser?

Verder lezen? Brad Warner heeft ook een eigen blog...

Social media