Op zoek naar betekenis. Deel 2

• Auteur: Michiel Gortzak
• Geschreven op: 18-06-2009
• Reacties: 0
• Waardering: 2,9 Sterren
• Tags:
  • Reisverslag

Bij Mongolië denk je al gauw aan open landschappen, paarden en natuurlijk kloosters en Boeddhisme. Helaas is dat laatste niet meer zo veel aanwezig als je zou verwachten. Toch worden veel kloosters en tempels nu herbouwd en wordt het Boeddhisme steeds toegankelijker voor de bevolking. Voor mij was dit het eerste authentiek Boeddhistische land waar ik kwam tijdens deze reis.

Vergane glorie
Ik had persoonlijk ook het idee dat Mongolië een groot Boeddhistisch land was waar de Dharma nog volop leeft. Maar hoewel een groot deel van de bevolking zichzelf Boeddhist noemt, valt dit te vergelijken met veel Nederlanders die zichzelf een Christen noemen. Ze gaan zo nu en dan naar de tempel, brengen offers en bezoeken de kloosters tijdens belangrijke feestdagen, net zoals veel Christenen in Nederland met Kerst en Pasen naar de kerk gaan en zo nu en dan bidden.

Het viel mij dus een beetje tegen, maar veel wordt goed gemaakt als je eenmaal één van de vele kloosters of tempels hebt bezocht. Jammer genoeg zijn er veel verwoest tijdens de communistische periode van Mongolië. Een aantal is echter bespaard gebleven en vele zijn of worden herbouwd. Eén van de grootste en indrukwekkendste bespaard gebleven kloosters is Ghandan (foto links boven). Hier zijn, naast een enorm staand Boeddhabeeld, ook kleine afdelingen te vinden van de grote kloosters in Tibet. Zo is er een Sera-gedeelte, een Sakya-gedeelte enzovoorts. Het was erg mooi om te zien hoe het Boeddhisme daar nog zo goed beoefend werd en veel van de novicemonniken ook basisonderwijs kregen naast hun spirituele opleiding.

FPMT
Voordat ik in Mongolië aankwam besloot ik te kijken of de FPMT (Foundation for the Preservation of the Mahayana Tradition) ook een centrum in Mongolië had. Ik ging in Nederland regelmatig naar het FPMT-centrum in Amsterdam en nam dus een kijkje op hun website. Daar zag ik dat de FPMT veel werk verricht in Mongolië om het Boeddhisme nieuw leven in te blazen. Daarnaast zijn ze ook veel bezig met sociale voorzieningen voor de armen. Er zijn op het moment heel veel Christelijke missionarissen die sociaal werk verrichten en mensen bekeren. Ik zag dat de FPMT veel plannen had in Mongolië en besloot de Mongoolse afdeling te e-mailen met het aanbod vrijwilligerswerk te doen. Zo kwam het dat ik, samen met een regisseuse uit Litouwen, een film ging maken voor de promotie en fondsenwerving van de FPMT in Mongolië. Het was weliswaar een interessante ervaring, maar ook treurig om te zien in wat voor staat Mongolië werkelijk verkeert. Er is veel armoede (en dus sociale problemen zoals alcoholisme en kinderen die slapen in putten waar de buizen van de centrale verwarming doorheen lopen) en vooral heel veel corruptie.

De FPMT biedt warme maaltijden aan, geeft kleding weg, heeft een gratis dokter en helpt met het regelen van identificatiedocumenten zodat mensen in aanmerking kunnen komen voor uitkeringen. Het nadeel is dat ze, zoals zoveel organisaties, te weinig middelen hebben om grootschalig hulp te kunnen bieden.
Helaas kon ik de lessen die werden gegeven in het Dharmacentrum van de FPMT niet echt volgen, omdat die natuurlijk in het Mongools waren. Er was een Tibetaanse Geshe, maar ik spreekt jammer genoeg ook geen Tibetaans (al overweeg ik wél om dat te gaan leren...).  Gelukkig sprak de vertaalster ook Engels en kon ik, omdat we zijn lessen aan het filmen waren, op een aantal momenten wat vragen stellen. Naast de Geshe heb ik zoveel prachtige mensen ontmoet bij de FPMT in Mongolië en ben blij dat ik daar een klein beetje heb kunnen helpen in de korte tijd die ik er was.

Dichterbij de oorsprong
Al hoe wel Mongolië niet meer zo Boeddhistisch is als ik dacht heb ik toch het gevoel dat ik dichterbij de oorspring van het Tibetaans Boeddhisme kom. Je ziet nog overal restante van tempels en tradities en dat gaf mij toch een erg goed gevoel. Een autentiek en mystiek gevoel. Ik wil dit land zeker nog eens beter gaan ontdekken en verkennen. Rondreizen en opzoek gaan naar kleine kloosters en tempels. Opzoek naar de traditie die nu op het punt staat te verdwijnen en niet meer terug te keren. Laten we hopen dat het zo ver niet komt.

IJzige kou
Het tijdstip dat ik had uitgekozen om Mongolië te bezoeken was misschien niet het beste. Ik kwam aan in begin december en dat is het moment dat het koud begint te worden. En als het koud wordt in Mongolië, dan wordt het ook goed koud (gemiddeld -20°C). Helaas gaat de regel dat je je op de kou kunt kleden met zulke temperaturen niet helemaal op. Het is gewoon te koud om de stad uit te gaan, dat kan uitlopen op een levensbedreigende situatie.
Al met al weet ik één ding zeker: het landschap met haar immense ruimte creëert zeker een sfeer voor spirituele beoefening, van welke aard dan ook. Het leven is hard buiten de grote stad en zorgt automatisch voor een integratie van spirituele beoefening in het dagelijks leven. Religie is iets wat de mensen helpt de koude winters door te komen en de droge zomers te weerstaan. Het heeft bij mij dan ook zeker de wens om Tibet te bezoeken doen opleven. Mongolië is een bijzonder land en zeker de moeite van een tweede bezoek waard!

Lees ook deel 1 van deze serie: www.bodhitv.nl

Social media